Jubileumeditie Noordzeefakkeltocht eert inzet van de redders

Wie is wie?

• Dorine Strybol is diensthoofd sport en verantwoordelijk voor de operationele organisatie van de Noordzeefakkeltocht.
• Marleen Decordier is hoofdredder en coördineert en beveiligt samen met haar collega van de reddingsdienst Klaas Degandt het zwemgedeelte van de Noordzeefakkeltocht.
• Marc Muylle is voormalig hoofdredder en stond aan de wieg van de Noordzeefakkeltocht. Onder zijn leiding groeide de Noordzeefakkeltocht uit tot een groots zomerevenement.

Op 22 augustus vindt de 50ste editie van de Noordzeefakkeltocht plaats. Wat ooit als een bijzondere teambuilding onder redders begon, groeide uit tot een uniek spektakel die traditie, teamspirit en respect voor de reddingsdiensten in de kijker zet. Achter de indrukwekkende rij fakkels in zee schuilt de inzet van wel 100 mensen. In dit interview blikken Dorine, Marleen en Marc en redders terug en vooruit op een bijzonder jubileum. 

De Noordzeefakkeltocht bestaat 50 jaar. Wat maakt dit evenement zo bijzonder?

“De fakkeltocht is drie dingen tegelijk,” vertelt hoofdredder Marleen Decordier. “Het is een feest, een traditie, maar ook een eerbetoon. We brengen een grote groep redders van onze kust samen en ontvangen zelfs redders uit nabije posten van Frankrijk en Nederland. Het is ook een mooie uitloper van het reddingsseizoen. Het groepsgevoel is onbeschrijfelijk.”

Dorine vult aan: “Het is echt een uniek evenement, maar ik ben altijd opgelucht als we alle redders terug veilig aan wel hebben.”

Marc Muylle was maar liefst 31 jaar betrokken bij de Middelkerkse reddingsdienst, waarvan een groot deel als hoofdredder. Hij stond aan de wieg van de Noordzeefakkeltocht. “Het is ontstaan als een soort ode aan de reddingsdiensten. Maar het groeide snel uit tot een happening, met licht, muziek en vuur. Drie elementen die mensen blijven fascineren.”

Hoe is de fakkeltocht dan uiteindelijk ontstaan?

Marc: “Ik raakte geïnspireerd door een evenement tijdens de jaren zeventig op de Brugse reitjes. De lokale duikclub organiseerde er een fakkeltocht. Ik deed mee als lid van de Middelkerkse duikclub en zag er meteen het potentieel voor een eerbetoon aan de redders in. Dat gaf het evenement een soort doel en dat paste bijzonder goed met de sfeer die fakkels op water oproept.”

“Doorheen de jaren werd het steeds professioneler,” vult hij aan. “Met muziek, projecties, vuurwerk en allerlei extra’s. Ik ben blij dat de Noordzeefakkeltocht terug naar de essentie gegaan is. Ik was halftijds bezig met de organisatie ervan. Met plezier hoor, maar je verantwoordelijkheden als hoofdredder staan altijd op plaats 1.”

“Het is een feest, een traditie, maar ook een eerbetoon aan alle redders van de kust.”

Wat betekent de fakkeltocht voor de redders zelf?

Marleen: “ Ik herinner me nog mijn eerste keer. Ik was best nerveus, maar ik onthoud vooral de samenhorigheid die door de groep gierde. En dat is volgens mij nog steeds zo. Je staat daar met honderden collega’s in het water, ’s avonds, met die fakkels… Dat geeft kippenvel.”
“Je moet het minstens één keer gedaan hebben. Voor de ambiance, de sfeer en het enthousiasme van alle redders samen.”

Waarom spreekt de fakkeltocht ook het publiek zo aan?

Dorine: “Het is een uniek evenement. Je vindt het nergens anders. Daarnaast denk ik dat het publiek ook een manier vindt om de redders te bedanken voor hun inzet. Je voelt een grote appreciatie in de maatschappij voor wat onze redders doen. De Noordzeefakkeltocht versterkt dat gevoel, denk ik.

Marc: “Vuur en water, dat blijft mensen aantrekken. Die lange lijn van fakkels in zee bij valavond, dat is gewoon indrukwekkend. Je voelt het ook aan de reacties: mensen staan verstomd van het prachtige visuele aspect.”

Marleen vult aan: “Het is niet alleen mooi om te zien, mensen krijgen ook een beeld van wat redders doen. De uren turen naar de zee, in weer en wind, om de veiligheid te garanderen. Vaak ziet het grote publiek alleen de ‘zonnige’ kant, maar hier voelen ze ook het engagement door die samenhorigheid.”

Het is een spectaculair evenement, maar ook een opdracht met enorm veel verantwoordelijkheid. Hoe zit dat met veiligheid?

Marleen: “Dat blijft het grootste aandachtspunt. Je zit met honderden redders in zee, bij avond. Dat vraagt strakke organisatie en ondubbelzinnige veiligheidsvoorschriften.”

Marleen: “Er zijn uitgebreide veiligheidsprocedures. De maritieme veiligheidsdiensten, de zeevaartpolitie en de redders staan stand-by. Het is geen show alleen, er zit een volledige veiligheidsstructuur achter.”

Marc: “Veiligheid staat voor alles. Iedereen wil de redders zien zwemmen, maar ongeacht de strenge veiligheidsvoorschriften moet je durven het zwemgedeelte aanpassen als de omstandigheden het niet toelaten. In een kalme zee heb je veel meer controle. Van zodra ze woelig wordt, verdwijnt die buffer.”

“Onze veiligheidsvoorzieningen zijn enorm. Op zee, maar ook aan de waterlijn.”

Dorine: “Ik ben pas opgelucht als het startgetal zwemmers overeenkomt met het eindgetal. We tellen de redders meerdere keren gedurende het evenement. Alle deelnemende redders krijgen een genummerd bandje. We werken ook met een buddy-systeem. Redders gaan per twee het water in en moeten ook samen terugkeren. Dat is een dubbele beveiliging.”

“Niet vergeten dat we voor de Noordzeefakkeltocht een ploeg van bij de 100 mensen samenstellen voor die avond”, zegt Dorine.

Welke uitdagingen brengt de organisatie vandaag met zich mee?

Dorine: “De grootste uitdaging is de ruimte op de nieuwe zeedijk. Door de heraanleg is de startzone kleiner geworden. Dat maakt het logistiek complexer om alles te organiseren: tenten, catering, deelnemers… Toch vinden we oplossingen, dankzij de samenwerking met het feestcomité van de redders. Het loopt het organisatorisch opnieuw vlotter.”

Marc: “En vergeet het weer niet uiteraard. Je mag geen enkel risico nemen. Je laat honderden mensen in zee zwemmen. De minste deining veroorzaakt een enorme uitdaging.”

Dorine: “Om zo kalm mogelijk weer te garanderen, starten we later op de avond. Het weer valt dan meestal ‘in’. Als er wind is, luwt die dan meestal en wordt de zee kalmer.”

Wat is jullie meest memorabele herinnering aan de Noordzeefakkeltocht?

Marc: “In de periode tussen 2000 en 2005 was de Noordzeefakkeltocht een groots totaalevenement. Er waren projecties op zee, we installeerden grote zoeklichten, er waren animaties op zee. Op een gegeven moment dook de Seaking op vanachter de gebouwen en dook de helikopter scherp naar beneden als eresaluut. Dat was een enorm moment.”

Marleen: “Ik herinner me nog mijn eerste deelname. Met een klein hartje, maar een enorm voldaan gevoel nadien.”

“Je moet het minstens één keer meegemaakt hebben: voor de sfeer, het enthousiasme en de verbondenheid.”

Wat mogen we verwachten van de 50ste editie?

“We leggen extra nadruk op de parade en de beleving,” zegt Dorine. “Met meer animatie, muziek en aandacht voor de geschiedenis van de reddingsdiensten. Ook een dikke merci aan onze dienst evenementen die zorgt voor leuke animatie.”

Marleen: “In de namiddag voorzien we workshops voor kinderen. Zij kunnen hun eigen fakkel maken om te gebruiken tijdens de reddersparade. En ik wil de kaap van 500 deelnemende redders ronden.” 

Marc: “Zo’n pak volk zeg…”

Marleen: “Ons team kan dat aan en voor de jubileumeditie doen we graag nog een ‘efforke’.”

Tot slot: waarom moet je deze editie zeker meemaken?

Marc: “Omdat het uniek is. Je ziet dat nergens anders. Die fakkels op zee, de weerkaatsing van het licht… dat moet je gewoon eens gezien hebben.”

Marleen besluit: “Het is een totaalervaring: spektakel, emotie en verbondenheid. Voor redders én voor het publiek.”